Küresel alarm: Son 150 yılın en şiddetli El Nino'su etkisini sürdürüyor
Uzmanlar, bu yıl yaşanan El Nino'nun son 150 yılın en güçlüsü olduğunu açıkladı. 1,5 derecelik kritik küresel ısınma eşiğinin aşılmasıyla birlikte taşkın, kuraklık, sıcak hava dalgaları ve orman yangınları gibi ekstrem hava olaylarında artış bekleniyor.
İklim bilimciler, Büyük Okyanus'un doğusunda yaşanan El Nino olayının kayıtlara geçen son 150 yılın en şiddetli dönemi olduğunu duyurdu. Dünya Meteoroloji Örgütü ve Amerikan Ulusal Atmosfer ve Okyanus İdaresi gibi uluslararası kuruluşların verilerine göre, okyanus sıcaklıklarındaki anormal yükseliş atmosfere de yansıyarak ekstrem hava olaylarının sıklığını artırıyor.
1,5 Derecelik Kritik Eşik Aşıldı
Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Prof. Dr. Ceyhun Özçelik, Paris İklim Anlaşması'nda hedeflenen 1,5 derecelik küresel ısınma sınırının çoktan geride bırakıldığını vurguladı. Özçelik, "Son 3 yıllık ortalamaya baktığımız zaman 1,5 derecelik limitin aşıldığını öngörüyoruz" ifadelerini kullanarak, önümüzdeki 10 yıl içinde sıcaklık artışının çok daha üst seviyelere ulaşacağına dikkat çekti.
Akdeniz'de Sıcaklık 7-8 Derece Arttı
Türkiye kıyılarındaki deniz suyu sıcaklıklarındaki aşırı artışa da değinen Özçelik, uydu verilerinin Akdeniz'in batı kesiminde deniz suyu sıcaklıklarının 7-8 dereceye kadar yükseldiğini ortaya koyduğunu belirtti. Bu durumun kıyı bölgelerde şiddetli yağışlara, iç kesimlerde ise kuraklığa yol açma olasılığını artırdığını söyledi.
Taşkın, Kuraklık ve Orman Yangını Tehlikesi
Prof. Dr. Özçelik, iklim değişikliğinin yol açtığı olumsuz etkileri şöyle sıraladı:
- Taşkın ve kuraklık: Kıyı kesimlerde şiddetli yağışlar, iç bölgelerde kuraklık riski
- Sıcak hava dalgaları: Özellikle temmuz ve ağustos aylarında Akdeniz'de ekstrem sıcaklıklar
- Orman yangınları: Artan sıcaklık ve kuraklık koşullarının tetiklemesi beklenen büyük çaplı yangınlar
Özçelik, gerek bilim insanlarının gerekse yerel yöneticilerin bu etkilere karşı hazırlıklı olması gerektiğinin altını çizdi. "Gerek bilim adamları gerekse de yerel yöneticiler bu etkilere karşı hazırlık içerisinde bulunması gerekiyor" diyen Özçelik, ilerleyen dönemlerde benzer durumların daha sık yaşanacağına işaret etti.
El Nino ve La Nina Nedir?
El Nino ve karşıtı La Nina, doğal bir iklim döngüsünün iki zıt evresi olarak biliniyor. Bu olaylar, tropikal doğu ve Büyük Okyanus'un orta kesimlerindeki yüzey sıcaklıklarıyla tanımlanıyor. El Nino döneminde okyanus suları normalin üzerinde ısınırken, La Nina sırasında ise beklenenden daha soğuk seyrediyor.
Genellikle 2 ila 7 yılda bir meydana gelen bu iklim olayları ortalama 9-12 ay sürüyor. La Nina, Temmuz 2024'ten bu yana büyük ölçüde etkin olmasına rağmen yakın zamanda sona ererek Pasifik'teki koşullar nötr hale geldi. Uzmanlar, bu geçişle birlikte El Nino'nun etkisinin daha belirgin şekilde hissedileceğini vurguluyor.
