Bakım hizmetleri ve ücretli ebeveyn izinlerinin uygulanmasındaki boşlukları değerlendiren politika notu, aileleri destekleyen ve bakım sorumluluklarının daha eşit paylaşılmasını hedefleyen reformlar öneriyor. Özellikle babaların bakım sorumluluğunu üstlenebilmesi için zaman ve kurumsal desteğin gerektiği vurgulanıyor.
Equimundo tarafından 2026 yılında 16 ülkede 8 bin ebeveyn ve bakım verenle yürütülen araştırmaya göre, her 10 babadan 9’u çocuklarına ve sevdiklerine bakım vermeyi hayatlarının en keyifli yönlerinden biri olarak tanımlıyor. Babaların yüzde 89’u evde üstlendikleri bakım işine ücretli çalışma kadar değer veriyor. Buna karşılık yüzde 87’si ihtiyaç duyduğu desteğin tamamını alamadığını, yüzde 83’ü işvereninin esnek çalışma olanağı tanımadığını belirtiyor.
Ücretli izin sürelerindeki fark da dikkat çekiyor. 190 ülkenin ortalamasında anneler babalara kıyasla yaklaşık 8 kat daha fazla ücretli izin hakkına sahip. Anneler için ortalama 196 takvim günü bulunurken babalar için bu süre 25 gün. Ülkelerin üçte birinden fazlasında, 66 ülkede, babalar için yasal ücretli izin hakkı yok. Ücretli babalık izni tanıyan 124 ülkenin yarısında ise izin iki haftadan daha kısa.
Araştırmada, anneler ve babalar arasındaki izin sürelerinin eşitliğe yaklaştığı ülkelerin yalnızca dört olduğu belirtiliyor. Kadınlar ve kız çocukları ücretsiz bakım ile ev işlerine erkeklere göre günde 2,5 kat daha fazla zaman ayırıyor. Ayrıca 61 ülkede annelere verilen ücretli izin, Uluslararası Çalışma Örgütü’nün 14 haftalık asgari standardının altında; 6 ülkede ise anneler için hiçbir ücretli izin güvencesi bulunmuyor.
Kurumsal bakım hizmetlerinde de boşluklar öne çıkıyor. 44 ülkede üç yaş altındaki çocuklara yönelik kurumsal bakımı düzenleyen yasal bir çerçeve bulunmadığı, birçok ailenin parçalı ve kayıt dışı çözümlere yöneldiği kaydediliyor. Bu durum annelerin işe girmesini, işte kalmasını ve kariyerlerinde ilerlemesini zorlaştırıyor. Katılımcıların yaklaşık dörtte biri aynı anda çocuklarına ve yaşlı bireylere bakım veriyor.
Birleşmiş Milletler Kadın Birimi Türkiye Ülke Ofisi, bakım ekonomisini toplumsal cinsiyet eşitliği, insana yakışır işler, sosyal koruma ve toplumsal dayanıklılık açısından değerlendiren yeni bir rapor yayımladı. COP31’de 9-20 Kasım’da Antalya’da düzenlenecek etkinlikte bakım ekonomisi ve ilgili politikalar, toplumsal cinsiyet eşitliği perspektifinden ele alınacak.
Kaynak: Milliyet Son Dakika
